Nhiều xưởng vừa và nhỏ đặt băng tải theo cảm tính, rồi phát hiện động cơ yếu, băng trượt khi khởi động có tải, hoặc ngược lại lắp motor dư gấp năm lần nhu cầu. Ba bước dưới đây đủ để tính sơ bộ một tuyến băng phẳng hoặc nghiêng nhẹ, không cần phần mềm chuyên dụng.
Bước 1: tải trên băng, tính bằng kg/m
Với hàng rời: q = Q / (3,6 × v), trong đó q là kg/m, Q là năng suất tính bằng tấn/giờ, v là tốc độ băng tính bằng m/s.
Với hàng kiện: đếm số kiện tối đa nằm đồng thời trên băng, nhân khối lượng mỗi kiện, chia cho chiều dài băng. Ví dụ băng dài 10 m, mỗi mét có 2 thùng 15 kg thì q = 30 kg/m.
Bước 2: lực kéo cần thiết
F = f × L × g × (2 × q_băng + q_conlăn + q) + H × g × q
- f là hệ số ma sát tổng, lấy 0,02 với tuyến mới và sạch, 0,03 với tuyến cũ hoặc nhiều bụi
- L là chiều dài băng theo phương ngang tính bằng m, g = 9,81
- q_băng là khối lượng băng trên mỗi mét, băng PVC 2 lớp khoảng 2,5 đến 3 kg/m² nhân bề rộng
- q_conlăn khoảng 4 đến 6 kg/m với con lăn thép Ø63 đến 89 mm
- H là chiều cao nâng tính bằng m, băng nằm ngang thì H = 0
Ví dụ tính đủ một tuyến
Băng PVC rộng 600 mm, dài 10 m, nằm ngang, tải 30 kg/m, tốc độ 0,5 m/s:
- q_băng khoảng 3 kg/m, q_conlăn khoảng 5 kg/m, chọn f = 0,025
- F = 0,025 × 10 × 9,81 × (2×3 + 5 + 30) = 0,025 × 10 × 9,81 × 41 ≈ 101 N
- Công suất P = F × v / 1000 = 101 × 0,5 / 1000 ≈ 0,05 kW
- Nhân hệ số dự phòng 1,5 và chia hiệu suất hộp giảm tốc 0,8 được khoảng 0,095 kW, chọn motor 0,37 kW là cỡ nhỏ nhất thông dụng
Cũng tuyến đó nhưng nghiêng 15 độ: H = 10 × sin15° = 2,59 m, phần nâng thêm 2,59 × 9,81 × 30 ≈ 762 N, tổng F ≈ 863 N, P ≈ 0,43 kW, chọn motor 0,75 kW.
Bước 3: kiểm tra băng có chịu nổi không
Ứng suất làm việc bằng lực kéo chia cho bề rộng băng. Ví dụ phẳng ở trên: 101 N chia 600 mm được khoảng 0,17 N/mm. Băng PVC 2 lớp chịu 8 N/mm, băng 3 lớp chịu 12 đến 15 N/mm, thừa an toàn. Ví dụ nghiêng: 863 chia 600 được khoảng 1,4 N/mm, vẫn đạt.
Chọn băng theo ứng suất tính được, đừng chọn theo cảm giác dày cho chắc: băng quá dày làm tăng lực uốn qua rulo và buộc phải dùng rulo lớn hơn.
Những chỗ hay tính thiếu
- Lực khởi động: cộng thêm 1,5 đến 2 lần lực chạy ổn định nếu máy khởi động khi đang có tải
- Phụ kiện ma sát: cào gạt, tấm chặn biên, gạt vệ sinh, mỗi cái cộng thêm 30 đến 80 N
- Đường kính rulo tối thiểu: băng PVC 2 lớp cần rulo từ 60 mm, 3 lớp từ 80 mm, nhỏ hơn thì lớp bố gãy sớm
- Tốc độ hợp lý cho hàng kiện là 0,2 đến 0,6 m/s, trên 1 m/s hàng dễ trượt khi khởi động và khi dừng
Có sẵn số liệu năng suất và mặt bằng, gọi 0909 236 023 để kỹ thuật Băng Tải Lê Nguyễn tính giúp cấu hình băng, con lăn và công suất động cơ phù hợp.